Enginn dómsmálaráðherra Sjálfstæðisflokksins hefur lagt til við Alþingi að stofna sérstaka Mannréttindastofnun. Auðvitað ekki.
Margur Sjálfstæðismaðurinn hlýtur að vera farinn að klóra sér í kollinum yfir greinaflokki Hildar Sverrisdóttur, þingflokksformanns Sjálfstæðisflokksins, til stuðnings Mannréttindastofnun VG – nýrri ríkisstofnun sem Sjálfstæðisflokkurinn kom á laggirnar að kröfu VG, umfram skyldu samkvæmt samningi Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks. Henni virðist líka mikið í mun að heimfæra ábyrgð þess máls á þingflokk Miðflokksins og er mér því bæði ljúft og skylt raunar að svara, enn á ný.
En í nýjustu greininni í greinaflokki Hildar til stuðnings Mannréttindastofnun VG fullyrðir hún að samningurinn kveði á um skyldu til að stofna nýja stofnun – það komi fram með óyggjandi hætti í 33. gr. samningsins. Hún sakar mig sömuleiðis um að afvegaleiða umræðuna með því að hafa sleppt þeim orðum greinarinnar þar sem það komi fram. Það er auðvitað ekki svo og við skulum skoða orðin 53 sem ég lét liggja vegna plássleysis:
„… When designating or establishing such a mechanism, States Parties shall take into account the principles relating to the status and functioning of national institutions for protection and promotion of human rights. 3. Civil society, in particular persons with disabilities and their representative organizations, shall be involved and participate fully in the monitoring process.“
Hér má glögglega sjá að hvergi er gerð ófrávíkjanleg krafa um nýja stofnun til að lögfesta megi samninginn eða tryggja að honum sé framfylgt. Ríkjunum er einmitt ætlað að finna þessum verkefnum viðeigandi stað í sínu stjórnkerfi – eðlilega.
Dómsmálaráðherrar Sjálfstæðisflokksins sem fóru lengi vel með málefni mannréttinda í tíð ríkisstjórnar Sjálfstæðisflokks, Framsóknarflokks og Vinstri-grænna hafa verið sömu skoðunar og Miðflokkurinn. Enginn þeirra hefur lagt til við Alþingi að stofna sérstaka Mannréttindastofnun. Auðvitað ekki. Það var ekki fyrr en Vinstri-grænir hrifsuðu til sín málaflokkinn og mannréttindamál voru færð undir forsætisráðuneytið í tíð Katrínar Jakobsdóttur að hreyfing komst á málið. „Ég vildi ekki búa til nýja stofnun,“ sagði Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir, fyrrverandi dómsmálaráðherra, í hlaðvarpsviðtali á dögunum spurð út í þetta mál en hún gerði sér far um að tryggja að málið yrði ekki á þingmálaskrá hennar.
Það er ekki fyrr en VG kemst með klærnar í málið og keyrir viðstöðulaust á stækkun báknsins að Sjálfstæðisflokkurinn bognar í vinstrigolunni og Mannréttindastofnun VG verður að veruleika.
Og þrátt fyrir að þingflokksformaður Sjálfstæðisflokksins og stöku þingmenn reyni að teikna upp þá mynd að Miðflokkurinn hafi á fyrri stigum samþykkt nýja stofnun um mannréttindi á Íslandi til að beina kastljósinu frá þeirra eigin gjörðum þá er það ekki rétt.
Miðflokkurinn samþykkti á sínum tíma þingsályktun sem kvað á um vilja Alþingis til að lögfesta samning Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks – Miðflokkurinn samþykkti ekki að stofna nýja Mannréttindastofnun enda er þetta ekki sami hluturinn. Verkefnum samningsins má koma fyrir innan stjórnkerfisins hér á landi eins og lesa má um í téðum samningi og önnur lönd hafa gert. Þannig hefði verið hægt með hagræðingu og skynsemi að tryggja vernd mannréttinda fatlaðs fólks á Íslandi án nýrrar stofnunar.
Þetta er ekki flókið og ég vona að þingflokksformaður Sjálfstæðisflokksins slíðri sverðið sem hún velur ítrekað að reiða til höggs fyrir VG og leita aftur í einkunnarorð flokks síns sem hafa um árabil verið eitthvað á þessa leið: Báknið burt!
Höfundur er þingflokksformaður Miðflokksins.